Odnawianie Mebli


       Po wykonaniu niezbędnych drobnych napraw konstrukcyjnych mebla, np. naprawy osłabionych złącz sklejanych, wymiany elementu f zniszczonego na nowy, i po dokonaniu poprawek podłoża, jak wklejenie kawałków okleiny, zaprawienie uszkodzeń powierzchni kitem, oraz po usunięciu wszelkich plam z powierzchni drewna lub nawet starej powłoki (spośród wielu sposobów usuwania starych powłok do najprostszych należy cyklinawanie gładzicą stalową - oraz szlifowanie papierem ściernym) - można przystąpić do odświeżenia powierzchni mebla. Przy powłokach z widoczną strukturą drewna rozróżnia się - zależnie od stopnia gładkości,i połysku - kilka rodzajów wykończenia.

1.Wykończenie przez natarcie - powierzchnia mebla jest matowa, pory nie są zatarte, a struktura drewna - widoczna (stosowane wyłącznie do wykończania wewnętrznych płaszczyzn elementów mebli).

2.Wykończenie na mat - powierzchnia mebla lekko połyskuje, nie dając lustrzanego odbicia, pory nie są zatarte, a struktura drew-na jest widoczna.

3.Wykończenie na połysk - powierzchnia mebla daje lustrzane odbicie, pory są zatarte, a struktura drewna widoczna.
Chociaż meble są w zasadzie wykończone jednym z wyżej podanych sposobów, to jednak w praktyce stolarskiej stosuje się takie wykończenie pośrednie, np. na półpołysk lub wysokojakościowe.
Przygotowanie powierzchni drewna pod wykończenie matowe (z nie zatartymi porami drewna) jest nieskomplikowane, ogranicza się bowiem do takich zabiegów, jak usunięcie plam, szlifowanie powierzchni, a w sporadycznych przypadkach - również barwienie drewna. Szlifowanie na sucho papierem ściernym o ziarnistości nr 80 najlepiej wykonywać za pomocą klocka drewnianego.
Szlifować należy wzdłuż włókien drewna (w jednym kierunku), równomiernie dociskając klocek z papierem ściernym tak długo, aż na powierzchni przedmiotu utworzy się szereg równoległych rys i jednocześnie znikną wszystkie nierówności, wgłębienia i rysy o Innym kierunku.
       Po zmianie papieru ściernego na bardziej drobnoziarnisty (nr 120) należy ścierać powierzchnię, ale tym razem ruchami ręki o kierunku prostopadłym do poprzednich. Jeżeli przedmiot jest wykonany z drewna twardego (dębowego), powierzchnię szlifuje się tylko wzdłuż słojów.
Po raz trzeci zmienia się papier ścierny na zupełnie drobnoziarnisty (nr 80), zmieniając znów kierunek szlifowania. Zabieg ten należy wykonać bardzo dokładnie, równomiernie naciskając.
Po ukończeniu szlifowania i starannym oczyszczeniu gałgankiern całej powierzchni z pyłu można przejść bądź to wprost do polituro-wania, bądź też uprzednio zabarwić powierzchnię roztworem specjalnego barwnika do drewna (tzw. bejcy) w ciepłej wodzie, w celu nadania powierzchni odcienia odpowiadającego naturalnej barwie szlachetnego drewna (stąd też i nazwy: dębowe, orzechowe, mahoniowe, palisandrowe itp.).
Dopiero po wyschnięciu barwnika (ok. 4 godz.) i oszlifowaniu papierem nr 180 można rozpocząć polituro-wanie. Zestawienie barwników syntetycznych (rozpuszczalnych w wodzie) najczęściej używanych do barwienia drewna mebli podano poniżej.
Barwienie drewna uprzednio wykończonego materiałem lakierniczym jest bardzo trudne i praktycznie nieopłacalne. Aby bowiem barwnik dobrze (równo) pokrył powierzchnię, musi być ona oczy szczona (zeszlifowana) do zupełnie surowego drewna, co prakjtycznie jest prawie niewykonalne.
Barwienie podkreśla strukturę drewna i wyrazistość ustojenia albo łagodzi je. Ponadto barwienie ha ciemne kolory przyczynia się do ukrycia wad powierzchni drewna.
Zależnie od stosunku ilościowego barwnika i wody otrzymuje się roztwór o mniejszym lub większym natężeniu barwy. Średnie natężenie barwy otrzymuje się, wsypując do 1 I wody 20 - 30 g barwnika; mieszaninę można stosować po upływie 1 - 2 godz. od jej sporządzenia. Do przygotowywania mieszaniny barwnika i wody należy używać naczyń szklanych lub emaliowanych (a nie blaszanych), ponieważ dla niektórych składników zetknięcie z żelazem jest szkodliwe.
Barwnik nanosi się na powierzchnię przedmiotu gąbką lub pędzlem, rozprowadzając go równomiernie po całej powierzchni pociągnięciami wzdłuż słojów drewna. Zabarwiony przedmiot suszy się ok. 6 godz, w temperaturze 20°C. Po wyschnięciu należy wyrównać powierzchnię bardzo drobnym papierem ściernym, oczyścić suchym gałgankiem z resztek płynu oraz rozpocząć politurowanie. Odnawianie niezbyt zniszczonych wewnętrznych płaszczyzn mebli, o barwie naturalnej, jest stosunkowo najprostsze: ogranicza się do oczyszczenia szmatką zwilżoną amoniakiem, naftą lub terpentyną, a następnie równomiernego naniesienia tamponem cienkiej warstewki politury szelakowej.
W praktyce stolarskiej, szczególnie w małych warsztatach rzemieślniczych, do odświeżania mebli na połysk - obok szeroko stosowanych lakierów bezbarwnych do drewna, służy politura spirytusowa na szelaku, czyli rozcieńczony roztwór żywicy (najczęściej szelaku) w alkoholu metylowym (spirytusie denaturowanym), który po nałożeniu na powierzchnię drewna i ulotnieniu się rozpuszczalnika tworzy cienką warstwę nadającą połysk. W sprzedaży znajduje się kilka gatunków politury spirytusowej.
Stosownie do barwy drewna, dobiera się odpowiedni rodzaj politury: jasną - do powierzchni jasnych, ciemną - do ciemnych. Niejednokrotnie dobór barwy szelaku, jest z góry ustalony, gdyż rodzaj drewna okleiny wymaga odpowiedniego koloru politury.